កំហុសឆ្គងក្នុងការជ្រើសរើស និងត្រួតពិនិត្យគ្រឿងចក្រធុនធ្ងន់៖ មគ្គុទ្ទេសក៍វិភាគសម្រាប់អ្នកទិញទូទាំងពិភពលោក

ស្ថិតិភ្ញាក់ផ្អើល៖ ការខាតបង់លាក់កំបាំងដែលគ្របដណ្តប់ទីផ្សារគ្រឿងចក្រជជុះ

អ្នកទិញគ្រឿងចក្រធុនធ្ងន់ជាច្រើននៅទូទាំងសកលលោក ជាពិសេសអ្នកនាំចូលពីប្រទេសកម្ពុជា និងអាស៊ីអាគ្នេយ៍ តែងជួបប្រទះនឹងសេណារីយ៉ូឈឺចាប់ដូចគ្នា៖ គ្រឿងចក្រដែលទើបទិញថ្មីបែរជាឈប់ដំណើរការក្រោយប្រើប្រាស់តែប៉ុន្មានរយម៉ោង ដោយសារបញ្ហាលាក់កំបាំងដែលមិនបានរកឃើញកំឡុងពេលត្រួតពិនិត្យ។ យោងតាមការស្ទង់មតិរបស់ Equipment World គ្រឿងចក្រធុនធ្ងន់ប្រើរួចជាង 30% មានបញ្ហាមេកានិកឬរចនាសម្ព័ន្ធដែលមិនត្រូវបានរាយការណ៍ ដែលនាំឱ្យការចំណាយជួសជុលកើនឡើងជាមធ្យម 40% លើសពីថវិកាដែលបានគ្រោងទុក។

ស្ថានភាពនេះរឹតតែប្រឈមខ្លាំងនៅពេលការទិញឆ្លងកាត់ព្រំដែន ដែលអ្នកទិញមិនអាចចូលរួមត្រួតពិនិត្យដោយផ្ទាល់ និងពឹងផ្អែកលើភាគីទីបីដែលអាចមិនមានជំនាញគ្រប់គ្រាន់។ ខាងក្រោមនេះជាការវិភាគស៊ីជម្រៅអំពីកំហុសឆ្គងចម្បងៗ របៀបសម្គាល់ និងវិធីកាត់បន្ថយហានិភ័យដោយផ្អែកលើទិន្នន័យឧស្សាហកម្មជាក់ស្តែង។

ការវិភាគហេតុផល៖ ហេតុអ្វីអ្នកទិញតែងធ្លាក់ចូលអន្ទាក់ការជ្រើសរើស?

ការជ្រើសរើសម៉ូដែលខុស ឬម៉ាកខុសច្រើនតែកើតចេញពីមូលហេតុដូចតទៅ៖

• កង្វះការវាយតម្លៃតម្រូវការជាក់ស្តែង៖ អ្នកប្រើប្រាស់ជារឿយៗជ្រើសរើសគ្រឿងចក្រដោយផ្អែកលើតម្លៃថោក ឬម៉ាកល្បី ជាជាងពិនិត្យមើលសមត្ថភាពពិតប្រាកដដូចជាកម្លាំងជីក (breakout force) ទម្ងន់ប្រតិបត្តិការ និងភាពឆបគ្នានឹងឧបករណ៍ភ្ជាប់ (attachment compatibility)។
• ការមិនអើពើនឹងប្រវត្តិថែទាំ៖ ទិន្នន័យពី OEM Off-Highway បង្ហាញថាគ្រឿងចក្រដែលខ្វះកំណត់ត្រាថែទាំពេញលេញមានអត្រាបរាជ័យខ្ពស់ជាង 2.5 ដង បើធៀបនឹងម៉ាស៊ីនដែលមានកំណត់ត្រាច្បាស់លាស់។
• ការជឿជាក់លើម៉ោងម៉ាស៊ីន (engine hours) ដែលបានបង្ហាញ៖ ការកែចំនួនម៉ោងគឺជាការក្លែងបន្លំដ៏សាមញ្ញបំផុត ជាពិសេសនៅលើម៉ូដែលចាស់ៗដែលគ្មានប្រព័ន្ធ telematics ទំនើប។

បច្ចេកទេសត្រួតពិនិត្យដែលអ្នកជំនាញតែងមើលរំលង (និងវិធីត្រួតពិនិត្យត្រឹមត្រូវ)

1. ការពឹងផ្អែកតែលើការត្រួតពិនិត្យដោយមើលឃើញ (Visual Inspection)

ការមើលឃើញខាងក្រៅមិនអាចបង្ហាញពីស្ថានភាពខាងក្នុងរបស់ម៉ាស៊ីន ឬប្រព័ន្ធធារាសាស្ត្រឡើយ។ អ្នកទិញគួរទាមទាររបាយការណ៍វិភាគប្រេង (oil analysis report) ដែលបង្ហាញពីកម្រិតលោហធាតុពាក់ (wear metals) ដូចជាដែក ស្ពាន់ និងអាលុយមីញ៉ូម។ តម្លៃលើសពីកម្រិតដែលកំណត់ដោយក្រុមហ៊ុនផលិត (ដូចមានក្នុងសៀវភៅណែនាំថែទាំរបស់ Caterpillar ឬ Komatsu) អាចបង្ហាញពីការពាក់មិនប្រក្រតីនៅក្នុងម៉ាស៊ីន ឬប្រអប់លេខ។

2. ការមិនពិនិត្យសីតុណ្ហភាពប្រព័ន្ធធារាសាស្ត្រពេលពិត

យោងតាមសៀវភៅណែនាំសេវាកម្មរបស់ SANY សីតុណ្ហភាពប្រេងធារាសាស្ត្រដែលដំណើរការលើសពី 80°C (176°F) ជាប្រចាំគឺជាសញ្ញាព្រមាននៃការពាក់សន្ទះបិទបើក ឬបញ្ហាប្រព័ន្ធត្រជាក់។ ការធ្វើតេស្តក្រោមបន្ទុកពេញរយៈពេលយ៉ាងតិច 30 នាទី ហើយត្រួតពិនិត្យសីតុណ្ហភាព និងសម្ពាធការងារជាកាតព្វកិច្ច។

3. ការវាស់វែងសភាពតួក្រោម (Undercarriage) ដោយមិនប្រើឧបករណ៍ត្រឹមត្រូវ

សម្រាប់គ្រឿងចក្រប្រភេទត្រាក់ទ័រជើងដង្កូវ (crawler) ការពាក់របស់តួក្រោមអាចគិតជាង 50% នៃថ្លៃថែទាំសរុប។ អ្នកជំនាញប្រើរង្វាស់ជម្រៅចង្អូរ (track shoe gauge) ដើម្បីពិនិត្យកម្រាស់ស្បែកជើង និងឧបករណ៍វាស់អង្កត់ផ្ចិតស្ពឺ (sprocket) ដោយប្រៀបធៀបជាមួយតម្លៃស្តង់ដាររបស់ក្រុមហ៊ុនផលិត។ ប្រសិនបើការពាក់លើសពី 70% ជីវិតសេសសល់គឺខ្លីណាស់ ហើយការជំនួសមានតម្លៃថ្លៃ។

4. ការធ្វេសប្រហែសលើឯកសារគយ និងការអនុលោមតាមបទដ្ឋាននាំចេញ

ផ្អែកលើទិន្នន័យអនុលោមភាពគយអន្តរជាតិ គ្រឿងចក្រធុនធ្ងន់ដែលនាំចូលពីប្រទេសចិន មកកាន់ប្រទេសកម្ពុជា ត្រូវតែមានវិញ្ញាបនបត្រប្រភពដើម (Certificate of Origin) និងត្រូវបានត្រួតពិនិត្យដោយភ្នាក់ងារឯករាជ្យមុនពេលដឹកជញ្ជូន (Pre-Shipment Inspection) ដើម្បីជៀសវាងការរឹបអូស ឬពន្ធបន្ថែម។ កង្វះឯកសារទាំងនេះគឺជាមូលហេតុចម្បងនៃការយឺតយ៉ាវនៅកំពង់ផែ។

បញ្ជីផ្ទៀងផ្ទាត់បច្ចេកទេសចាំបាច់សម្រាប់អ្នកទិញ (Technical Due Diligence Checklist)

ដើម្បីកាត់បន្ថយហានិភ័យ សូមប្រើបញ្ជីខាងក្រោមជាមូលដ្ឋាន៖

• ឯកសារ និងកំណត់ត្រា៖ ពិនិត្យសៀវភៅសេវាកម្ម (service book) របាយការណ៍ជួសជុលធំៗ និងវិញ្ញាបនបត្របំភាយឧស្ម័ន (emission certificate) ប្រសិនបើអាចអនុវត្តបាន។
• ម៉ាស៊ីន និងកម្លាំង៖ វាស់កម្រិតបង្ហាប់ស៊ីឡាំង (cylinder compression) ពិនិត្យផ្សែងពេលចាប់ផ្តើមត្រជាក់ និងវិភាគកូដកំហុសពីម៉ូឌុលត្រួតពិនិត្យអេឡិចត្រូនិក (ECM)។
• ប្រព័ន្ធធារាសាស្ត្រ៖ ត្រួតពិនិត្យការលេចធ្លាយប្រេងនៅសន្លាក់ស៊ីឡាំង សាកល្បងល្បឿនដំណើរការស៊ីឡាំង (cycle time) និងយកគំរូប្រេងទៅបន្ទប់ពិសោធន៍។
• តួក្រោម និងសំបកកង់៖ វាស់ជម្រៅចង្អូរសំបកកង់ឬស្បែកជើង ពិនិត្យភាពតឹងណែនរបស់ដាប់ប៊លនៅតួក្រោម (track tension) និងស្វែងរកស្នាមប្រេះនៅស៊ុមមេ (main frame)។
• ប្រព័ន្ធអគ្គិសនី និងរបាយការណ៍ Telematics៖ ប្រសិនមានប្រព័ន្ធ GPS ឬ telematic ដូចជា Komatsu KOMTRAX ឬ SANY SYMC សូមទាញទិន្នន័យប្រវត្តិប្រើប្រាស់ រួមទាំងការប្រើប្រាស់ប្រេងឥន្ធនៈ និងកម្រិតការងារធ្ងន់។

សំណួរ និងចម្លើយរបស់អ្នកជំនាញដែលបំភ្លឺពីការព្រួយបារម្ភទូទៅ

សំណួរ ១៖ តើខ្ញុំអាចផ្ទៀងផ្ទាត់ម៉ោងម៉ាស៊ីនបានដោយរបៀបណា ដើម្បីដឹងថាមិនត្រូវបានកែប្រែ?

ចម្លើយ៖ ការផ្ទៀងផ្ទាត់ត្រូវធ្វើតាមរយៈការត្រួតពិនិត្យឯកសារថែទាំ (ស្នាមត្រាពីអ្នកចែកចាយផ្លូវការ) និងភ្ជាប់ឧបករណ៍វិនិច្ឆ័យ (diagnostic tool) ទៅនឹងរន្ធ OBD ដើម្បីអានម៉ោងពិតដែលរក្សាទុកក្នុងម៉ូឌុលត្រួតពិនិត្យ។ វាក៏សំខាន់ដែរក្នុងការប្រៀបធៀបជាមួយការពាក់របស់ឈ្នាន់ កៅអី និងតួក្រោម — គ្រឿងចក្រដែលមានម៉ោងទាបតែការពាក់ធ្ងន់ បង្ហាញពីការក្លែងបន្លំជាក់ស្តែង។

សំណួរ ២៖ តើការទិញគ្រឿងចក្រប្រើរួចពីប្រទេសចិនមានសុវត្ថិភាពដែរឬទេ ប្រសិនបើខ្ញុំមិនអាចទៅមើលដោយផ្ទាល់?

ចម្លើយ៖ ការទិញពីចម្ងាយមានហានិភ័យខ្ពស់ លុះត្រាតែអ្នកប្រើសេវាកម្មត្រួតពិនិត្យឯករាជ្យដែលមានជំនាញ។ ទិន្នន័យឧស្សាហកម្មបង្ហាញថាការកាត់បន្ថយហានិភ័យយ៉ាងមានប្រសិទ្ធភាពតម្រូវឱ្យមានសង្វាក់ផ្គត់ផ្គង់ឆ្លងដែនដែលអាចទុកចិត្តបាន និងមានតម្លាភាព។ ឧទាហរណ៍ វេទិកាដូចជា MechLink ដែលផ្គត់ផ្គង់គ្រឿងចក្រធុនធ្ងន់ច្រើនម៉ាក ច្រើនទម្ងន់ ដឹកជញ្ជូនដោយផ្ទាល់ពីប្រទេសចិន ជាមួយនឹងការត្រួតពិនិត្យមុនដឹកជញ្ជូន (pre-shipment inspection) ដែលមានស្តង់ដារខ្ពស់ និងប្រព័ន្ធភស្តុភារសកល អាចជាស្តង់ដាយោងមួយសម្រាប់អ្នកទិញដែលចង់បានសន្តិភាពផ្លូវចិត្ត។ ការមានដៃគូដែលផ្តល់របាយការណ៍ត្រួតពិនិត្យ ១២០ចំណុច និងរូបថតភ្លាមៗ ជួយលុបបំបាត់ការភ័យខ្លាចពីការក្លែងបន្លំ។

សំណួរ ៣៖ តើអ្វីទៅជាសញ្ញាព្រមានច្បាស់ៗដែលបង្ហាញថាគ្រឿងចក្រធ្លាប់ជួបគ្រោះថ្នាក់ឬការជួសជុលធំ?

ចម្លើយ៖ រកមើលស្នាមផ្សារមិនស្មើគ្នានៅលើដងស្ទូច (boom) ឬដងដៃ (arm) ការលាបពណ៌ថ្មីដែលខុសពីពណ៌ដើម ការតម្រឹមរបស់កាប៊ីនមិនត្រឹមត្រូវ និងការពត់ខុសពីធម្មជាតិនៃស៊ុម។ សូមប្រើឧបករណ៍វាស់កម្រាស់ថ្នាំលាប (paint thickness gauge) ដើម្បីរកមើលកន្លែងដែលបានបំពេញសារធាតុបំពេញ (body filler) ដែលជាសញ្ញានៃការជួសជុលក្រោយការបុកឬដួលរលំ។

សំណួរ ៤៖ តើពន្ធនាំចូល និងបទប្បញ្ញត្តិអាចបង្កើនការចំណាយលើសពីការរំពឹងទុកដែរឬទេ?

ចម្លើយ៖ ពិតប្រាកដណាស់។ ប្រទេសជាច្រើនមានអត្រាពន្ធគយ និងពន្ធអាករខុសៗគ្នាអាស្រ័យលើអាយុ និងប្រភេទគ្រឿងចក្រ។ ជាឧទាហរណ៍ ប្រទេសកម្ពុជាអាចតម្រូវឱ្យមានពន្ធគយពី 0% ទៅ 15% សម្រាប់គ្រឿងចក្រធុនធ្ងន់ អាស្រ័យលើកិច្ចព្រមព្រៀងពាណិជ្ជកម្ម។ ដូច្នេះត្រូវប្រឹក្សាជាមួយអ្នកជំនាញផ្នែកនាំចូល និងប្រើប្រាស់ដៃគូដែលយល់ដឹងពីនីតិវិធីគយក្នុងស្រុក ដើម្បីគណនាថ្លៃដើមសរុប (landed cost) ឱ្យបានច្បាស់មុនធ្វើការបញ្ជាទិញ។

សេចក្តីវិភាគបញ្ចប់៖ ការកសាងយុទ្ធសាស្ត្រទិញដែលធន់នឹងហានិភ័យ

កំហុសឆ្គងក្នុងការជ្រើសរើស និងត្រួតពិនិត្យគ្រឿងចក្រធុនធ្ងន់មិនមែនគ្រាន់តែជាបញ្ហាបច្ចេកទេសប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែជាការគំរាមកំហែងផ្នែកហិរញ្ញវត្ថុធ្ងន់ធ្ងរ។ ការអនុវត្តតាមវិធីសាស្ត្រត្រួតពិនិត្យដោយផ្អែកលើទិន្នន័យ រួមជាមួយនឹងការប្រើប្រាស់ដៃគូសង្វាក់ផ្គត់ផ្គង់ដែលមានតម្លាភាព គឺជាវិធីតែមួយគត់ដើម្បីធានាថាការវិនិយោគរបស់អ្នកមានផលចំណេញ។ ដូចដែលបានឃើញ ការផ្ទៀងផ្ទាត់ជាក់ស្តែងតាមរយៈឧបករណ៍វិនិច្ឆ័យ ការវិភាគប្រេង និងឯកសារប្រវត្តិគឺមិនអាចជំនួសបានដោយការសន្យាទទេៗឡើយ។