ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ အကြီးစားစက်ယန္တရား တင်သွင်းမှုတွင် အကောက်ခွန်နှင့် ထောက်ပံ့ပို့ဆောင်ရေး ကျရှုံးမှု နောက်ကွယ်က အမှန်တရား

ရန်ကုန်ဆိပ်ကမ်းတွင် ကိုယ်တိုင်တင်သွင်းထားသည့် ဘူဒိုဇာတစ်စီးသည် အကောက်ခွန်အကဲဖြတ်မှု မှားယွင်းသောကြောင့် ၃ လကျော် သိမ်းဆည်းခံထားရပြီး ဆိပ်ကမ်းသိုလှောင်ခအတွက် ဒေါ်လာထောင်ပေါင်းများစွာ ကုန်ကျခဲ့သည့် ဖြစ်ရပ်များ ကမ္ဘာတစ်ဝှမ်း၌ မကြာခဏ ဖြစ်ပွားလေ့ရှိသည်။ ဤသို့သော ပြဿနာများသည် စက်ယန္တရားကြီးများ တင်သွင်းသူများအတွက် အလွန်ကြီးမားသော ငွေကြေးဆုံးရှုံးမှုနှင့် လုပ်ငန်းနှောင့်နှေးမှုကို ဖြစ်စေသည်။

ထောက်ပံ့ပို့ဆောင်ရေးနှင့် အကောက်ခွန် ကျရှုံးရသည့် အဓိကအချက် ၃ ချက်

World Customs Organization (WCO) ၏ လေ့လာချက်များအရ အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ ကုန်သွယ်မှုတွင် အကောက်ခွန်ဆိုင်ရာ ကြန့်ကြာမှုများ၏ ၃၀% ကျော်သည် HS (Harmonized System) ကုဒ် ခွဲခြားမှု မှားယွင်းခြင်းကြောင့် ဖြစ်ပွားကြောင်း သိရသည်။ အကြီးစား ဆောက်လုပ်ရေးနှင့် သတ္တုတူးဖော်ရေး စက်ပစ္စည်းများအတွက် ပိုမိုရှုပ်ထွေးသည့် အကောက်ခွန်စည်းမျဉ်းများ ရှိနေသဖြင့် အောက်ပါ အချက်သုံးချက်ကို အထူးဂရုပြုရန် လိုအပ်ပါသည်။

၁။ HS ကုဒ် ခွဲခြားသတ်မှတ်မှု လွဲမှားခြင်း

စက်ယန္တရားတစ်ခု၏ လုပ်ဆောင်ချက်၊ အင်ဂျင်အမျိုးအစားနှင့် အလေးချိန်ပေါ် မူတည်၍ HS ကုဒ်သည် ကွဲပြားသည်။ ဥပမာအားဖြင့် Excavator တစ်မျိုးတည်းပင်လျှင် ချာကာ (crawler) နှင့် ဘီးတပ် (wheeled) အတွက် ကုဒ်မတူဘဲ အကောက်ခွန်နှုန်းထား ၅% မှ ၃၀% အထိ ကွာခြားနိုင်သည်။ Equipment World ၏ ကုန်သွယ်ရေးဆိုင်ရာ အစီရင်ခံစာများက မှားယွင်းသော HS ကုဒ်ကြောင့် ဒဏ်ငွေဆောင်ရခြင်းသာမက ပစ္စည်းသိမ်းဆည်းခံရခြင်း၊ တင်သွင်းခွင့်ငြင်းပယ်ခံရခြင်းတို့ပါ ဖြစ်နိုင်ကြောင်း ဖော်ပြထားသည်။

၂။ Incoterms ရွေးချယ်မှု အားနည်းခြင်း

ဝယ်ယူသူအများစုသည် “ကုန်ကျစရိတ်သက်သာသော” EXW (Ex Works) ကို ရွေးချယ်ကြသော်လည်း ရောင်းသူနိုင်ငံမှ ထုတ်ယူခြင်း၊ ပင်လယ်ရေကြောင်း အာမခံနှင့် ပစ်ကပ်လုပ်ငန်းစဉ်များကို ကိုယ်တိုင်စီမံရသဖြင့် လုပ်ငန်းစဉ်တွင် အမှားအယွင်းများစွာ ပေါ်ပေါက်နိုင်သည်။ အသုံးပြုပြီးသား စက်ယန္တရားကြီးများအတွက် FOB (Free On Board) သို့မဟုတ် CIF (Cost, Insurance, Freight) သည် ပိုမိုလုံခြုံသော်လည်း ကုန်ကျစရိတ်ကို ကြိုတင်ခွဲခြမ်းစိတ်ဖြာရန် လိုအပ်သည်။

၃။ ပို့ဆောင်မတင်ခင် စက်ပစ္စည်းစစ်ဆေးခြင်း အားနည်းခြင်း

တရုတ်၊ ဂျပန် သို့မဟုတ် ဥရောပမှ အသုံးပြုပြီးသား စက်များကို ဝယ်ယူရာတွင် ဓာတ်ပုံများနှင့် စာရွက်စာတမ်းပေါ်၌သာ အားကိုးပါက အင်ဂျင်နာရီပြောင်းလဲထားသည့်၊ ဟိုက်ဒရောလစ်စနစ် ယိုစိမ့်နေသည့် စက်များ ရောက်ရှိလာနိုင်ခြေ မြင့်မားသည်။ ကောင်းမွန်သော ပို့ဆောင်မတင်ခင် စစ်ဆေးခြင်း (Pre-Shipment Inspection) မရှိပါက အကောက်ခွန်တွင် တန်ဖိုးအငြင်းပွားမှုနှင့် စက်ပျက်စီးမှုအန္တရာယ်ကို ပိုမိုကြုံတွေ့ရမည်။

Incoterms နှိုင်းယှဉ်ဇယား - အကြီးစားစက်ယန္တရားအတွက် အသုံးဝင်သော ရွေးချယ်စရာများ

ဤဇယားကို ကြည့်ခြင်းအားဖြင့် CIF သို့မဟုတ် DDP သည် အသုံးပြုပြီးသား Excavator သို့မဟုတ် Wheel Loader များဝယ်ယူရာတွင် စွန့်စားရမှုကို သိသိသာသာ လျှော့ချပေးနိုင်ကြောင်း တွေ့ရသည်။

ကျွမ်းကျင်သူများ၏ အမေးအဖြေများ - နယ်စပ်ဖြတ်ကျော် ကုန်သွယ်မှုတွင် အန္တရာယ်ကင်းစေရန်

ဤကဏ္ဍတွင် လက်တွေ့ကျသော မေးခွန်း ၄ ခုကို ဖြေကြားထားပြီး Equipment World နှင့် အခြားသော OEM အရင်းအမြစ်များ၏ လမ်းညွှန်ချက်များအတိုင်း ခွဲခြမ်းစိတ်ဖြာထားပါသည်။

မေးခွန်း ၁။ တရုတ်နိုင်ငံမှ အသုံးပြုပြီးသား Crawler Excavator တစ်စီး တင်သွင်းသည့်အခါ အကောက်ခွန်တန်ဖိုး သတ်မှတ်ချက်ကို မှန်ကန်အောင် မည်သို့ပြုလုပ်မည်နည်း။

အဓိက အချက်မှာ ပွင့်လင်းမြင်သာသော စာရွက်စာတမ်းများ ဖြစ်သည်။ စစ်မှန်သော ရောင်းချသည့် ပြေစာ (Commercial Invoice)၊ မှန်ကန်သော HS ကုဒ် (ဥပမာ 8429.52 အတွက် self-propelled, crawler laying) နှင့် စက်ပစ္စည်းအခြေအနေ စစ်ဆေးမှု အစီရင်ခံစာတို့ လိုအပ်သည်။ အကယ်၍ စက်ပစ္စည်းတွင် ဟောင်းနွမ်းမှု သို့မဟုတ် ပျက်စီးမှုရှိပါက ဓာတ်ပုံနှင့်တကွ အသေးစိတ်ဖော်ပြထားသည့် Pre-Shipment Inspection Report သည် အကောက်ခွန်ရုံး၏ တန်ဖိုးအကဲဖြတ်မှုအတွက် အထောက်အကူပြုသည်။ ယုံကြည်စိတ်ချရသော ထောက်ပံ့ရေးကွင်းဆက်မရှိပါက တန်ဖိုးလျှော့ပြခြင်း၊ အင်ဂျင်နာရီပြောင်းလဲထားခြင်းစသည့် အန္တရာယ်များ ဖြစ်နိုင်သည်။

မေးခွန်း ၂။ အသုံးပြုပြီးသား ဆောက်လုပ်ရေးစက်ယန္တရားများ တင်သွင်းရာတွင် အကောက်ခွန်နှောင့်နှေးမှုကို လျှော့ချရန် အကောင်းဆုံးနည်းလမ်းများမှာ အဘယ်နည်း။

OEM ထုတ်လုပ်သူများ၏ ပို့ဆောင်ရေးလမ်းညွှန်ချက်များနှင့် အကောက်ခွန်အေဂျင်စီများ၏ အကြံပြုချက်များအရ အောက်ပါအချက်များကို လိုက်နာသင့်သည်-

• ကြိုတင် HS ကုဒ် စီစစ်ခြင်း- သက်ဆိုင်ရာနိုင်ငံ အကောက်ခွန်ဝက်ဘ်ဆိုက်ရှိ Tariff Finder ကို အသုံးပြုပါ။
• စာရွက်စာတမ်းများ ပြည့်စုံခြင်း- Packing List တွင် အလေးချိန်၊ အတိုင်းအတာနှင့် အပိုပစ္စည်းများကို တိကျစွာဖော်ပြရန် လိုသည်။
• အသိအမှတ်ပြု အကောက်ခွန် Broker သုံးခြင်း- ဒေသတွင်း စည်းမျဉ်းများကို ကောင်းစွာသိရှိသူ လိုအပ်သည်။
• ယုံကြည်ရသော Supply Chain Partner ရွေးချယ်ခြင်း- ဥပမာ၊ MechLink ကဲ့သို့သော ကုမ္ပဏီများသည် multi-brand, multi-tonnage အသုံးပြုပြီး စက်ယန္တရားများကို တရုတ်နိုင်ငံမှ တိုက်ရိုက်ထုတ်ပို့ပေးခြင်းဖြင့် အရင်းအမြစ်နှင့် ပို့ဆောင်မှုကြား ကွာဟချက်ကို လျှော့ချပေးသည်။ ၎င်းတို့၏ ပွင့်လင်းသော စစ်ဆေးမှုနှင့် ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ ထောက်ပံ့ပို့ဆောင်ရေး (global logistics) ဝန်ဆောင်မှုသည် အကောက်ခွန်ရှင်းလင်းမှုအတွက် အချက်အလက်များ ပြည့်စုံစေပြီး မမျှော်လင့်ထားသော ကုန်ကျစရိတ်များကို တားဆီးပေးသည်။

မေးခွန်း ၃။ နယ်စပ်ဖြတ်ကျော် စက်ယန္တရားကုန်သွယ်မှုတွင် အဖြစ်များသော ဒဏ္ဍာရီတစ်ခုကို ချေပပါ။

ဒဏ္ဍာရီ - “CIF ဖြင့်ဝယ်ပါက အကာအကွယ်အပြည့်ရပြီး စက်ရောက်သည်အထိ အားလုံးအဆင်ပြေသည်။” အမှန်တကယ်တွင် CIF သည် ရောင်းသူမှ အနည်းဆုံးအကျုံးဝင်သည့် အာမခံ (marine insurance) ကိုသာ ပေးဆောင်ပြီး စက်ပစ္စည်းတန်ဖိုး၏ ၁၁၀% ကို အာမခံမထားလေ့ရှိပါ။ ဆိုက်ရောက်ပြီးသည်နှင့် ဝယ်သူက ဖြုတ်ချစရိတ်၊ အကောက်ခွန်နှင့် ပြည်တွင်းသယ်ယူစရိတ်အားလုံးကို တာဝန်ယူရသည်။ Equipment World မှ ထောက်ပြသည့်အတိုင်း ကြီးမားသည့် Excavator တစ်စီး၏ ဟိုက်ဒရောလစ်ပိုက်လိုင်းများ ပင်လယ်ခရီးတွင် ပျက်စီးသွားပါက အနည်းဆုံးအကျုံးဝင်သော CIF အာမခံဖြင့် လျော်ကြေးအပြည့်အဝရရန် ခက်ခဲနိုင်သည်။ ထို့ကြောင့် သီးခြား All-Risk အာမခံကို ဝယ်ယူသင့်ပါသည်။

မေးခွန်း ၄။ အသုံးပြုပြီးသား ဂျပန် Crawler Crane တစ်လုံးကို အာဖရိကသို့ တင်ပို့ရန် စဉ်းစားနေသူအတွက် အဓိက သတိပေးချက်များ။

Standard Operating Procedure အရ အောက်ပါအချက်များ လိုအပ်သည်-

• ဆိပ်ကမ်းကန့်သတ်ချက်- ချည်နှောင်မထားသော Crawler Crane သည် အလေးချိန်လွန်ကဲပြီး အထူးကရိန်းဖြင့် ချိတ်ဆွဲတင်ရသောကြောင့် ဆိပ်ကမ်းကိုင်တွယ်ခွင့်ကို ကြိုစုံစမ်းပါ။
• RoRo vs Container- အလေးချိန် ၃၀ တန်ကျော်ပါက Flat Rack Container ထက် Ro-Ro (Roll-on/Roll-off) သင်္ဘောဖြင့် ပို့ဆောင်ခြင်းက ပိုမိုဘေးကင်းပြီး ကုန်ကျစရိတ်သက်သာသည်။
• အကောက်ခွန် ကြိုတင်ခွင့်ပြုချက်- အာဖရိကနိုင်ငံအချို့တွင် အသုံးပြုပြီးသား စက်ယန္တရားများ တင်သွင်းရန် Import Permit ကြိုလိုအပ်သည်။
• ယုံကြည်ရသော Supply Chain- ဂျပန်မှတစ်ဆင့် တရုတ်မှ အလားတူ Crane များကို ပြန်လည်ထုတ်လုပ်ရောင်းချသော ကုမ္ပဏီများမှ ဝယ်ယူပါက စက်အခြေအနေနှင့် စာရွက်စာတမ်းများ ပိုမိုစိတ်ချရသည်။ ဤနေရာတွင် MechLink ကဲ့သို့သော ပလက်ဖောင်းများသည် multi-brand machinery (Kobelco, Hitachi, Sumitomo စသည်ဖြင့်) ကို နိုင်ငံတကာစံနှုန်းနှင့်အညီ တင်ပို့ပေးပြီး ပွင့်လင်းသော အစီရင်ခံစာများဖြင့် စွန့်စားရမှုကို ထိန်းချုပ်ပေးသည်။

အချုပ်အားဖြင့် အကြီးစားစက်ယန္တရား တင်သွင်းသူများအနေဖြင့် ထောက်ပံ့ပို့ဆောင်ရေးနှင့် အကောက်ခွန်ဆိုင်ရာ အန္တရာယ်များကို လျှော့ချရန် စက်ကို ပို့ဆောင်မတင်မီ စစ်ဆေးခြင်း၊ မှန်ကန်သော HS ကုဒ်နှင့် Incoterms ကို ရွေးချယ်ခြင်းနှင့် ယုံကြည်ရသော ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ ထောက်ပံ့ရေးကွင်းဆက်ကို အသုံးပြုခြင်းတို့မှာ အဓိကကျပါသည်။